Essay Reflecties op Freuds ‘Onbehagen in de cultuur’

Waarom vordert onze cultuur niet in vreedzaamheid? Waarom dreigt Europa uit elkaar te vallen en neemt het geweld tegen vrouwen en meisjes eerder toe dan af? Freud ziet de doodsdrift als boosdoener. Maar we moeten begrijpen wat mannelijke agressie motiveert. Waarom mannen zich bedreigd voelen door vrouwen. Wat er eigenlijk aan scheelt.

15 januari 2020 – verschenen in nr. 3

Freud lezen is voor mij een gemengd genoegen. Aan de ene kant doe ik het graag, omdat hij zo avontuurlijk schrijft, omdat hij zo openlijk nieuwsgierig is. Aan de andere kant stuit Freuds visie op geslachtelijkheid, op de betekenissen van het man-vrouwverschil mij vaak tegen de borst. Met Freuds befaamde essay Het onbehagen in de cultuur uit 1929/1930 lijken we echter op een ander terrein te zijn dan dat van de geslachtelijkheid. Zijn onderwerp, onbehagen in de cultuur, is anno 2020 meer dan actueel. De doodsdrift die Freud hier centraal stelt lijkt in onze tijd steeds minder speculatief. Dat mensen niet alleen individueel maar ook als collectief tegen het eigen lijfsbehoud in kunnen handelen vraagt erom beter te worden begrepen.

Download de pdf
Was will der Mann? – De Groene Amsterdammer